صفیه رضایی: تامین مواد اولیه تولیدات صنعتی همواره یکی از موضوعات جدی و مورد بحث بوده و هست. هرقدر واحدهای تامینکننده مواد اولیه صنایع در کشور بیشتر و توانمندتر باشند به واردات و پرداخت هزینه به کشورهای دیگر نیاز نخواهد بود.
به ویژه اینکه این شرکتهای تامینکننده بتوانند روی خط فناوری حرکت کنند و قطعه یا مواد اولیهای به بازار مصرف تحویل دهند که همسطح و مشابه نمونههای خارجی باشد. بدیهی است که این رویکرد میتواند باعث تقویت تولید داخل شود. در مقابل، میتواند حجم صادرات و میزان تقاضای مصرفکنندگان خارجی را بیشتر کند. بسیاری از شرکتهای دانشبنیان و فناور را میتوان مثال زد که خوراک تولیدی صنایع کشور را تامین کنند. یکی از این شرکتهای تامینکننده در زمینه بردهای الکترونیکی فعالیت میکند که توانسته بخش عمدهای از نیاز صنایع لوازم خانگی به بردهای الکترونیک را برآورده کند و درحالحاضر امکان صادرات به کشورهایی همچون ترکیه را دارد. جعفر صبحی، مدیرعامل شرکت دانشبنیان صبح پارلار آسیا، تولیدکننده بردهای الکترونیکی است که در توضیحات جامعی به گسترش صنعت گفت: سیستم کنترل الکترونیکی هوشمند به طور عمده شامل دو برد کنترلر و نمایشگر دیجیتالی هستند که این بردها برای کنترل انواع محصولات یخچال، فریزر و یخچال فریزرهای بدون برفک، پکیج، کولر، هود آشپزخانه و اجاق گاز به کار میروند. صبحی با اشاره به اینکه تامین نیازهای الکترونیکی صنایع مختلف کشور از مهمترین اهداف شرکت به شمار میرود، تصریح کرد: به دلیل وارداتی بودن بیشتر بردهای الکترونیک، نیاز کشور به تولید بومی آن بسیار ضروری است چراکه علاوه بر ایجاد اشتغال برای فارغالتحصیلان مهندسی برق، صرفهجویی ارزی به همراه خواهد داشت. عضو هیاتعلمی دانشگاه تبریز با بیان اینکه توانایی شرکت تامین بخشی از نیاز کشور در تولید بردهای الکترونیک لوازم خانگی است، گفت: به عنوان مثال، برد کنترلر با استفاده از سنسورهای مختلف نصب شده روی محصول، بهصورت دقیق و بهینه عملکرد محصول را کنترل میکند. این سیستمها قابلیت تشخیص خطای سنسورها و بخشهای مختلف محصول را داشته و در صورت وجود نقص علاوه بر نمایش خطاها روی نمایشگر، وارد فرآیند کنترل اضطراری میشود.
تامین نیاز بازار
صبحی با اشاره به دیگر ویژگیهای این بردهای الکترونیکی گفت: این سیستم مجهز به حالتهای سنجش کارخانهای و سرویسکار است که امکان آزمایش کامل و دقیق محصول را در مراحل مختلف تولید در کارخانه و نیز برای سرویسکار به آسانی فراهم میکند. وی با اشاره به دیگر مزایای این بردهای الکترونیکی خاطرنشان کرد: بردهای طراحی شده قابلیت اتصال به رایانه و اینترنت را دارد و از طریق نرمافزار طراحی شده میتوان پارامترهای عملکردی محصول را تنظیم کرد که این موضوع باعث انعطافپذیری بیشتر این برد برای استفاده در انواع مختلف محصولات و نیز شرایط آب و هوایی مختلف میشود. همچنین امکان مانیتورینگ تمام ورودیها و خروجیهای سیستم از طریق نرمافزار و اینترنت فراهم میشود. صبحی با بیان اینکه با بیشتر شرکتهای صاحبنام کشور قرارداد همکاری داریم، گفت: بردهای تولید شده در لوازم خانگی ایرانی به کار برده میشود بنابراین هرچه بیشتر از لوازم خانگی ایرانی در کشور استفاده شود، امکان استفاده از این بردها نیز بیشتر خواهد بود. وی با تاکید بر اینکه در صورت حمایت بیشتر دولت میتوانیم نیمی از نیاز کشور به بردهای الکترونیک را برطرف کنیم، گفت: درحالحاضر سالانه ۲ هزار میلیارد ریال برد الکترونیکی به کشور وارد میشود که ما توانایی تولید حداقل ۵۰ درصد نیاز بازار ایران را داریم.
چالشها و فرصتها
صبحی با اشاره به فرصتهای شغلی در این بخش نیز گفت: تعداد فارغالتحصیلان رشته الکترونیک در کشور ما زیاد است و همگی به دنبال فرصت شغلی میگردند. این در حالی است که میتوان برای این دسته اشتغالزایی داشت. به عنوان نمونه، در عرصه تولید بردهای الکترونیکی بسیاری از آنان میتوانند فعال و مشغول کار شوند. این در حالی است که متاسفانه ما بردهای الکترونیکی را از کشورهایی همچون چین میخریم و کمتر به قشر جویای کار در این بخش توجه میکنیم. وی با اشاره به مختصات شرکت دانشبنیان خود افزود: در این شرکت حدود ۲۰۵ نفر مشغول کار هستند که به طور معمول از مجموعه دانشگاهی انتخاب شدهاند. این شرکت از سال ۱۳۸۵ تاسیس شده و نزدیک ۲ سال است که ثبت دانشبنیان دارد. همچنین این شرکت که قابلیت رقابت با همتایان خارجی خود را دارد تلاش میکند بازار مصرف خود را گسترش دهد. با این حال، برخی موانع گمرکی و مالی هست که سد راه تولید داخلی ما میشود. به عنوان نمونه، اگر فردی بخواهد برد الکترونیکی وارد کند، در گمرک چندان مشکل ندارد اما ما برای واردات ۵۰۰قطعهای که مربوط به برد الکترونیکی است با مشکل روبهرو میشویم چرا که گمرکیها ادبیات قطعات ما را نمیدانند. برای مثل، برخی از نام قطعات ترانس یا LCD است که فکر میکنند ترانس برق و مخابراتی یا LCD تلویزیون است. به عبارتی، آنها درک درستی از کار ما ندارند. برخی دیگر از مشکلات ما مربوط به تامین مالی و نقدینگی است به این صورت که باید قطعه را نقد از چین وارد کنیم اما کارفرما و صنعتگر داخلی آن را به صورت نسیه میخرد. این انتظار را دارند که ما به آنها برد الکترونیکی نسیه بدهیم. وی با تاکید بر اینکه یکی از برنامههای شرکت صادرات بردهای الکترونیکی به ترکیه است، اظهار کرد: با پشتیبانی صندوق حمایت از تحقیقات و توسعه صنایع الکترونیک(صحا) توانستهایم تولید شرکت را افزایش داده و نیاز بازار را بیش از پیش تامین کنیم.