پیشبینی اقدامات حمایتی از تولید و واحدهای صنعتی در ردیف برنامههای پیشبینی شده از سوی دولتهاست اما معافیتهای مالیاتی با هدف حمایت از بنگاههای تولیدی که چندی است درحال اجرایی شدن است را نمیتوان اقدام موثری در این مسیر دانست.
به طور قطع معافیت در صادرات که هماکنون در حال اجراست، توسعه ظرفیتهای تولیدی و کیفیت را به دنبال داشته و در این شرایط کالایی در ظرفیت و کلاس صادراتی تولید خواهد شد که در نهایت کیفیت بالای کالاهای تولیدی را به همراه داشته باشد اما بررسی تجربه اعمال معافیتهای مالیاتی در تولید داخل و تاثیر آن بر تکمیل ظرفیتهای تولید نشان میدهد که چندان دستاوردی به همراه نداشته به طوری که علامتی روشن و مشخصهای در درآمدهای ملی در این زمینه شاهد نیستیم. اکنون در مناطق محروم و مناطق مختلف درحال ارائه معافیتهای مالیاتی هستیم و این معافیت شامل واحدهای صنعتی که در مناطق دورافتاده قرار دارند و یا در ردیف شرکتهای تعاونی به شمار میروند و یا اقدام به تولید کالای خاصی میکنند، خواهد شد اما در عمل شاهد هستیم که بازخورد این معافیتها تغییری در سطح درآمدها یا رشد تولید ایجاد نکرده است. هماکنون در بسیاری از مناطق محروم معافیتهای مالیاتی بدون اینکه تغییری در میزان درآمد یا ارتقای کیفی محصولات ایجاد کند، اعمال میشود. معافیت مالیاتی یک ابزار است و باید در جهت تحرک و جهش در صنعت مورد استفاده قرار گیرد بنابراین باید چرخه حمایتی ایجاد شود که این چرخه حمایتی در نهایت به بانکها و مالیات و همچنین مقرراتزدایی برگردد. درحالحاضر بسیاری از قوانین و مقررات دست و پاگیر است و برای آغاز یک کار، فرآیند پیچیده و دشواری لازم است. این در حالی است که در بسیاری از کشورها این قوانین در حال سادهسازی بوده و تبدیل به رفتارهای ساده اداری شده است. بنابراین در صورت ایجاد این چرخه حمایتی مالیات بازخورد خود را از بازار خواهد گرفت اما در شرایط فعلی که هر شیوهای در تولید با هدف توسعه اجرا میشود، معافیت مالیاتی به تنهایی نشانه مثبتی از تحرک و تقویت تولید نخواهد بود که مستند این روند ارائه معافیتهای مالیاتی است که داده شده اما بازخوردی به همراه نداشته است. بنابراین در صورتی که معافیت مالیاتی در چرخه حمایتی قرار گیرد، موافق معافیت مالیاتی در بخش تولید با هدف تکمیل ظرفیتهای تولیدی هستیم اما به طور قطع این روش به تنهایی تاثیری در میزان تولید و تکمیل ظرفیتهای خالی تولید نخواهد داشت.
سیاوش غیبی پور - کارشناس امور مالیاتی
