آرش محبینژاد - دبیر انجمن تخصصی صنایع همگن نیرومحرکه و قطعهسازی: قاچاق و قطعات وارداتی از چالشهای کشورهای جهان سوم است و ایران نیز از این امر مستثنا نیست.
ضربهپذیری رقابت قطعهسازان داخلی در برابر قاچاق قطعات خودرو حدود ۴۵درصد تخمینزده شده و حدود یک میلیارد و ۱۰۰میلیون دلار قطعات خودرو به شکل قاچاق وارد کشور میشود.
مهیا کردن فضای کسبوکار برای رقابتپذیر بودن صنایع داخلی و توان درونی صنعت خودروسازی دو مولفه اصلی در حوزه رقابتپذیری خودرو است و برای مقایسه رقابتپذیری صنایع داخلی۳ محور اساسی موردبررسی قرار میگیرد که نخست نرخ تبدیل دلار به پول رایج کشور است.
تورم داخلی و نرخ تامین سرمایه نیز دو مولفه دیگر بوده که مهمترین نرخ تامین سرمایه ناظر بر تسهیلات بانکی است و این ۳ مولفه اگر به شکل همگام و متناسب حرکت نکنند، بهراحتی صنایع یک کشور را خرد کرده یا به شکل انبساطی عمل میکنند و کار را برای صنایع کشور سخت میکند. تعرفه واردات اهرمی برای متعادلسازی و رقابتپذیر شدن صنایع کشورهاست و در حال حاضر بهره بانکی، تورم و نرخ ارز در کشور دارای تناسبی نبوده و از طرفی تعرفه تمام کالاهای وارداتی در سال ۹۱ به دلیل ارز مرجع در کنار ارز مبادلهای، به نصف کاهش یافته و هرگز به رقم اصلی باز نگشته است. صنعت خودرو و قطعهسازی نیز از این امر مستثنا نبوده و فضای کسبوکار داخلی با خارج کشور قابل قیاس نیست و برای مقایسه در امر رقابت باید فضای عملکرد رقبا با یکدیگر سنجیده شود.
امروز هزار و ۲۰۰ قطعهساز در کشور فعالیت رسمی دارند و تنها ۶۰۰ قطعهساز بهعنوان بنگاه اقتصادی فعال در کشور حاضر هستند و ۸۰۰ قطعهساز نیز به صورت زیرپلهای و غیررسمی در کشور فعالیت میکنند و در این میان یک میلیارد دلار قطعه خودرو به شکل رسمی از مبادی قانونی و یک میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلار قطعه نیز به شکل قاچاق وارد کشور میشود. این در حالی است که واردکنندگان قطعات خودروی قاچاق مالیات ارزشافزوده و عوارض گمرکی را نمیپردازند و مشمول بهرههای بانکی نمیشوند بنابراین قاچاق توان تولید داخلی را بهشدت کاهش میدهد.
مشکلات بازار لوازم یدکی خودرو نیز از دیگر چالشهای این صنعت است زیرا قطعهسازان تنها به امید فروش محصولات خود به خودروسازان اقدام به تولید نمیکنند بلکه برای بازار لوازم یدکی خودرو نیز برنامهریزی دارند اما با افزایش تورم، توان خرید مردم تا اندازهای کاهش یافته که به بهانه اختلاف قیمت بالا، حاضر به خرید قطعات تقلبی یا قاچاق میشوند.
