طراحی بومی یکی از اصول پایهای برای خودکفایی صنعتی بوده که در صنایعی مانند خودرو و موتورسیکلت هنوز محقق نشده است. دلیل آن نیز حرکت کند ما و سرعت بالای کشورهای صنعتی است.
در گذشته شاید حدود ۳ دهه پیش وقتی خودرویی در دنیا طراحی میشد سالها قابل استفاده بود و تولید آن تکرار میشد اما امروز حرکت علم بهگونهای است که تمام خودروسازان دنیا در مدت کوتاهی بهدنبال تغییر و تحول هستند. اگر بخواهیم در صنعت موتورسیکلت کشور طرح بومی داشته باشیم ضروری است صاحب نشان شویم و امتیازی مانند هندوستان داشته باشیم. امروز چینیها تنها کپیکار هستند و هنوز از خود نشانی ندارند اما هندیها، اروپاییها و ژاپنیها در صنعت موتورسیکلت صاحبنام هستند. در ایران این امر شدنی است اما باید افق روشنی برای طراحی برنامهریزی و اجرا شود. در صنعت موتورسیکلت هیچ راهحلی از سوی مدیران بالادستی و دیگر سازمانهای مربوط و چشماندازی در کتاب طرح و توسعه برای آن پیشبینی نشده است در نتیجه کسی برای کاری که هیچ حمایت و جایگاه قانونی ندارد رغبتی به سرمایهگذاری میلیاردی ندارد. درحالحاضر علم و توان و علاقه آن در بین صنعتگران موتورسیکلت وجود دارد اما قوانین دستوپاگیر و مصوبههای سرمایهگذاری بلندمدت در بعضی صنایع را با خطر روبهرو کرده و بیاعتمادی را در سرمایهگذار بهوجود آورده است. امروز اگر صنعتگران ما بخواهند کار بلندمدت انجام دهند نخست باید زیرساختهای خود را درست کنند که هزینهبر است. حتی با کاهش نرخ سود وامها باز هم سرمایهگذاری توجیه اقتصادی ندارد در حالی که در دنیا این وامها با درصد صفر به واحدهای تولیدی واگذار میشود و مبالغی نیز بهشکل کمک بلاعوض به مراکز تحقیق و توسعه تعلق میگیرد. این هزینه در تمام دنیا بهعنوان هزینه پژوهش و مطالعه پذیرفته شده اما در ایران تنها بهطور شفاهی عنوان شده و طرح مشخصی برای تحقیق و توسعه آن پیشبینی نشده است. کشورهای صنعتی با توجه به نقشه راهی که برای تولید خود ترسیم کردهاند درصدی از فروش را به تحقیق و توسعه اختصاص میدهند و از فکر و ظرفیت جوانان خود استفاده میکنند. بهاینترتیب شاید از ۵۰ طرحی که برای آن هزینه شده ۴۹ طرح بایگانی شود و قابل استفاده نباشد اما این هزینه برای انتخاب بهترین طرح انجام میشود. مسئولان، موتورسیکلت را بهعنوان یک صنعت نپذیرفتهاند و تا زمانی که موتورسیکلت بهعنوان یک صنعت اشتغالزا دیده نشود نمیتوان انتظار کمک و حمایت ازسوی دولتمردان داشت درحالیکه موتورسیکلت ظرفیت مطلوبی برای صادرات دارد و برای صنعت کشور یک فرصت است. حداقل برای ۳ دهه میتوانیم به کشورهای منطقه صادرات داشته باشیم؛ بازاری که در چند سال گذشته نیز بهدلیل کیفیت و نرخ مناسب محصولات در اختیار تولیدکنندگان ایرانی بود. اگر صنعت موتورسیکلت کشور دارای نشانی بود حتی میتوانست در بازارهای اروپایی نیز حضور داشته باشد و رسیدن به این نقطه کار سختی نیست.
ابوالفضل حجازی - عضو انجمن تولیدکنندگان موتورسیکلت




