رشد ۸ درصد اقتصادی که در برنامه ششم توسعه پیشبینی شده آرمانی است و از برنامه چهارم توسعه تاکنون محور برنامهریزی اقتصاد کشور تعیین شده و نشان میدهد که بر پایه برنامهریزی دقیقی نبوده زیرا شرایط کشور در تمام سالهای اجرای برنامههای توسعهای تغییر کرده اما هدفگذاری برای رشد اقتصادی ثابت مانده است. حال با توجه به اینکه رشد اقتصادی ناشی از نفت در سال ۹۵ به حداکثر خود رسید و شاهد تجربه آن در سال ۹۵ نخواهیم بود باید منتظر تحولی در بخشهای صنعت، خدمات و کشاورزی باشیم تا بتوانیم میزان رشد اقتصادی سال گذشته را حفظ کنیم.
البته باید توجه داشت که ضروری است رشد بهرهوری در اقتصاد کشور در کل این بخش رخ دهد تا بتوانیم به هدف تعیین شده برسیم. در سالهای گذشته به طور میانگین رشد ناشی از بهرهوری نزدیک به صفر بوده به همین دلیل نمیتوانیم انتظار رشد بالایی را در امسال داشته باشیم مگر اینکه سازوکارهای مدیریتی و بنگاهی تغییر کند. از طرف دیگر دولت باید بدهیهای خود را تعیین تکلیف کند زیرا درحالحاضر نزدیک به ۷۰۰ هزار میلیارد تومان بدهی دارد که به عنوان یکی از عوامل بازدارنده در رشد اقتصادی است که تسویه بخشی از آن از طریق واگذاری شرکتهای اقماری و... امکانپذیر است. حال وقتی این کار انجام شود چرخه اقتصادی کشور به گردش در میآید زیرا بنگاههای تولیدی صاحب منابع مالی جدیدی میشوند و میتوانند فعالیت خود را توسعه دهند. از طرف دیگر به تولید و رشد اقتصادی بیشتر در کشور کمک میکنند زیرا ضمن اینکه فعالیتهای خود را توسعه میدهند میزان تولید را نیز بالا میبرند اما از آنجایی که افزایش رشد اقتصادی کشور در سال گذشته چندان به چشم نیامد میتوان دلیل آن را به همین بدهیهای دولت نسبت داد که به صورت پیوسته از سالهای گذشته منتقل شده و فعالیت دولت را با محدودیت همراه کرده بود. از این رو دولت میتواند اوراق بدهی منتشر کند تا بتواند بخشی از بدهیهای خود را کاهش دهد.
ارزش این اوراق با توجه به نرخ سود بالا و پایین میرود البته باید توجه داشت که اوراق بدهی یک ارزش اسمی و یک ارزش واقعی دارد که بر مبنای آن در بازار مورد معامله قرار میگیرد.
براساس شرایط موجود و اطلاعات از وضعیت آینده تولید و صادرات نفت ایران به نظر میرسد در سال ۹۶ رشد اقتصادی ۴درصد را تجربه کنیم که میتواند به افزایش رونق بخش ساختمان مربوط باشد. البته در ۶ماه نخست سال نمیتوان پیشبینی دقیقی از رشد اقتصادی داشت زیرا در جریان انتخابات و... میزان رشد اقتصادی کمی کاهش پیدا میکند.
جواد صلاحی
کارشناس اقتصادی
- جواد صلاحی
- یادداشت
