تولید کاغذ تحریر در ایران از صرفه اقتصادی خارج شده است. کاغذهای وارداتی از مالیات ارزش افزوده معاف هستند اما تولیدکننده داخلی در تمام بخش‌ها ۹ درصد مالیات ارزش افزوده را باید بپردازد. به همین دلیل یک کارخانه تعطیل شده و دو کارخانه دیگر تولید خود را تغییر داده‌اند.

آمارهای وزارت صنعت، معدن و تجارت درباره رشد تولید کاغذ در کشور درست است اما باید به این نکته توجه کرد که کاغذ طیف بسیار وسیعی دارد و شامل کاغذ بسته‌بندی، مقوای پشت طوسی، کاغذ تیشو، کاغذ تحریر و روزنامه، گلاسه و... می‌شود.
ایران در بخش کاغذ بسته‌بندی در شرایط بسیار خوبی قرار دارد. نیاز کشور در این بخش حدود ۷۰۰ هزار تن است اما در کشور ظرفیت تولید ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تن کاغذ بسته‌بندی ایجاد شده است. بنابراین سال گذشته در این بخش شاهد رشد قابل توجه و صادرات وسیعی بودیم.
چالش امروز این صنعت در بخش کاغذ تحریر و روزنامه است. سال گذشته شاهد کاهش ۸۰ درصدی در این بخش بودیم که در صورت ادامه این روند امسال نیز سال خوبی برای کاغذ تحریر نخواهد بود. درحال‌حاضر ۳ کارخانه تولید کاغذ تحریر در ایران وجود دارد.
در شرایط کنونی تولید کاغذ تحریر در کشور از صرفه اقتصادی خارج شده به همین دلیل یکی از کارخانه‌های کاغذسازی با توجه به اینکه فقط کاغذ تحریر تولید می‌کرد، کامل تعطیل شده است و ۲ کارخانه کاغذسازی دیگر نیز خطوط تولید خود را به کاغذ بسته‌بندی تغییر دادند. با این اقدام بازار کاغذ و مقوا آسیب جدی خورد. بنابراین پرسش اصلی اینجاست که چرا در شرایطی که نیاز بازار کاغذ تحریر است باید وضعیتی را به وجود آورد که تولید آن صرفه اقتصادی نداشته باشد؟
دلایل بسیاری باعث شد تا تولید این محصول در کشور توجیه اقتصادی خود را از دست بدهد؛ تعرفه واردات کاغذ آن قدر کم است که می‌توان آن را صفر در نظر گرفت. از سوی دیگر، کاغذهای وارداتی از مالیات ارزش افزوده معاف هستند در صورتی که تولیدکننده داخلی نرخ تمام‌شده ۹ درصد مالیات ارزش افزوده را باید پرداخت کند. درنتیجه، تمام شرایط به نفع واردات کاغذ است.
ابوالفضل روغنی‌گلپایگانی - رئیس سندیکای تولیدکنندگان کاغذ و مقوای ایران