زینب عبدی - گروه صنایع کوچک: تقویت تشکلها و ارتباط با نهادهای مردمی از سوی مسئولان به مدیران شرکت شهرکهای صنعتی تاکید شد تا زمینه را برای فعالیت بیشتر و ارتباط قویتر صاحبان صنعت مستقر در شهرکهای صنعتی با تشکلها و نهادهای مردمی مرتبط با فعالیت خود توسعه دهند با اینحال شرکتهای خدماتی به عنوان نخستین و نزدیکترین گزینه در این مورد به ذهن خطور میکند.
طبق اساسنامه سازمان صنایع کوچک، امور مربوط به نگهداری و توسعه خدمات زیرساختی باید از سوی صاحبان صنعت مستقر در شهرکهای صنعتی اداره شود از این رو پس از واگذاری ۵۰ درصد از اراضی در شهرکها و نواحی صنعتی، شرکتهای خدماتی بهعنوان تشکل بخش خصوصی با عضویت صاحبان صنایع مستقر شکل میگیرد و به صورت هیاتامنایی فعالیت میکند.
تشکیل شرکتهای خدماتی بهمنظور اداره امور شهرکهای صنعتی با تصویب قانون مربوط از سال ۸۷ آغاز شد تا براساس اجرای اصل۴۴ قانون اساسی و بهبود مشارکت بخش خصوصی در اداره امور شهرکها و نواحی صنعتی و با صاحبان صنایع تعامل شود. هرچند این شرکتها براساس آییننامه سال ۸۷ فعالیت میکنند اما قرار است در آینده نزدیک آییننامه شرکتهای خدماتی با توجه به روند فعالیت آنها و مشکلاتی که دارند، اصلاح شود. شرکتهای خدماتی در شهرکهای صنعتی با تشکیل هیاتموسس و برگزاری انتخابات از جمع واحدهای تولیدی و صنعتی مستقر در شهرک انتخاب میشوند و در اداره امور و نگهداری شهرکهای صنعتی با شرکت شهرکهای صنعتی استان همکاری میکنند. ۹۴۵ شهرک و ناحیه صنعتی مصوب وجود دارد که از این تعداد ۷۸۰ شهرک به بهرهبرداری رسیده و از این تعداد نیز ۳۴۹ شهرک صنعتی مشمول واگذاری به شرکت خدماتی است که تاکنون اداره امور در ۲۰۹ شهرک و ناحیه صنعتی به خود صنعتگران واگذار شده است. کارشناسان معتقدند، باید دولت و فعالان بخش خصوصی تعامل بیشتری با یکدیگر داشته باشند تا بتوان شهرکهای صنعتی را رونق و بهرهوری سرمایهگذاری انجام شده را ارتقا داد. در چارچوب اقتصاد مقاومتی اگر قرار است تحولی در کشور رخ دهد باید به همت فعالان اقتصادی و کارآفرینان در قالب تشکلها باشد. از اینرو، در نخستین گام قیمت زمین و حق انتفاع در شهرکها و نواحی صنعتی در حال بهرهبرداری از ابتدای امسال ثابت ماند و با درنظر گرفتن شرایطی ویژه در مناطق کمتربرخوردار نیز این حق انتفاع از زمین شهرکهای صنعتی نیمبها شد تا حضور سرمایهگذاران و بخش خصوصی در این مناطق تقویت شود. پیش از این، فتحعلی محمدزاده، معاون فنی سازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران به گسترش صنعت گفت: اداره امور شهرکهای صنعتی به شرکتهای خدماتی بهمنظور تامین سریعتر زیرساختها واگذار میشود. به همین منظور میتوان مدیریت شهرکهایی که ۵۰درصد زمینهای آن واگذار شده و ۱۵ واحد صنعتی در آن به بهرهبرداری رسیده باشد را به شرکت خدماتی واگذار کرد. شرکتهای خدماتی در گذشته با نامهای متفاوتی ازجمله موسسه اداره و عمران، موسسه عمران، موسسه غیرانتفاعی و... وجود داشت اما از سال ۸۷ با اجرای قانون جدید فعالیتهای هیاتامنای شهرکهای صنعتی با مصوبه دولتی و قانونی ادامه مییابد. هزینههای دریافت خدمات در شهرکهای صنعتی واگذار شده به شرکتهای خدماتی با سایر شهرکها تفاوتی ندارد و فقط تعداد زمینهای واگذار شده در شهرکهای صنعتی معمولی کمتر است. این هزینهها بهازای هر متر برای واحدهای صنعتی سالانه تعیین شده و در صورت تصویب در مجمع شرکت خدماتی، بهصورت ماهانه از صاحبان هر واحد صنعتی مستقر در شهرکها قابل دریافت است. درواقع با واگذاری این شهرکها به شرکتهای خدماتی انتظار میرود خدمات ارائهشده به صنعتگران توسعه یابد.
واگذاری ۵شهرک و ۲ ناحیه
بهعنوان نمونه، میتوان گفت در استان لرستان تاکنون ۷ شهرک و ناحیه صنعتی از جمله ۵ شهرک صنعتی خرمآباد شماره یک و ۲، بروجرد شماره یک، دورود شماره یک و شهرک سنگ الیگودرز و همچنین ۲ ناحیه صنعتی مرزیان ازنا و خوشناموند کوهدشت به شرکتهای خدماتی واگذار شدهاند. اکنون خبرنگار گسترش صنعت در لرستان از برگزاری جلسه هماندیشی با اعضای هیاتمدیره شرکت خدماتی شهرک صنعتی شماره یک خرمآباد و جمعی از صنعتگران خبر داد. این جلسه با حضور مدیرعامل و معاونان شرکت شهرکهای صنعتی لرستان و اعضای هیاتمدیره شرکت خدماتی شهرک صنعتی شماره یک خرمآباد و جمعی از صنعتگران در محل دفتر شرکت خدماتی شهرک صنعتی شماره یک خرمآباد برگزار شد. بختیار رازانی، مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی لرستان در ابتدای این جلسه به آییننامه و دستورالعملهای تشکیل شرکتهای خدماتی و لزوم واگذاری اداره امور شهرکهای صنعتی به صاحبان صنایع مستقر در شهرکها اشاره و ضمن تاکید بر اهمیت حفظ و نگهداری شهرکهای صنعتی اظهار کرد: اداره امور شهرکها، مستلزم تعامل، همکاری و هماهنگی همهجانبه شرکتهای استانی با شرکتهای خدماتی شهرکهای صنعتی بوده، بنابراین مدیران واحدهای صنعتی ما را حامی خود بدانند و مشاور ما باشند و ما نیز در مسائل شهرکها از هیچ انتقادی ناراحت نمیشویم و از پیشنهادهای سازنده استقبال میکنیم. بختیار رازانی ضمن تاکید بر مفاد اصل ۴۴ قانون واگذاری شهرکها به شرکتهای خدماتی و نقش موثر شرکتهای خدماتی در راهبری و نگهداری شهرکهای صنعتی به بیان وظایف اعضای هیاتمدیره پرداخت و گفت: حفظ و نگهداری تاسیسات و تجهیزات آب و فاضلاب و تصفیهخانههای مربوط و تاسیسات برقی و مکانیکی، حفظ و نگهداری فضای سبز، معابر و ساختمانهای عمومی، نظافت عمومی شهرک/ناحیه صنعتی، مرمت و تعمیر، نوسازی و بازسازی تاسیسات و دریافت هزینههای مشترک و حق شارژ از واحدهای صنعتی از جمله وظایف شرکتهای خدماتی است. همچنین در این جلسه پس از بررسی مشکلات و چالشهای عنوان شده از سوی صنعتگران، مواردی همچون تکمیل و لکهگیری آسفالت خیابانها و ترمیم جداول و پیادهروسازی شهرک، تکمیل راه ورودی و آسفالت زیرگذر ورودی شهرک، و پیگیری جداسازی فاضلاب انسانی و حیوانی از تصفیهخانه فاضلاب و ایجاد فضای سبز در شهرک در دستورکار قرار گرفت. در پایان رییس هیاتمدیره و مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی لرستان به همراه معاونان خود و اعضای هیاتمدیره شرکت خدماتی از واحدهای صنعتی سپهران مهان سپهر، داروهای گیاهی خرمان، داروسازی بهداشتی دکتر جهانگیر، لنت ترمز راز مهر مستقر در شهرک صنعتی شماره یک خرمآباد بازدید کرد. به گزارش گسترش صنعت، اداره امور شهرکهای صنعتی از سوی شرکتهای خدماتی، واضحترین نقش تشکلها در شهرکهای صنعتی شناخته شده است به طوری که با عضویت صنعتگران داخل شهرکها برای تشکیل شرکتهای خدماتی و واسپاری اداره امور شهرک به این تشکل خصوصی اقدام میشود. اساسنامه شرکتهای خدماتی شهرکها بر این مبنا تنظیم شد که کار نگهداری شهرک به مالکان آن سپرده شود. پایه کار شرکت خدماتی در شهرک، اساسنامه بوده و طبق آن باید سال مالی برای شرکت خدماتی تشکیل و پس از پایان سال نیز حساب مالی آن بسته شود.
نمونهای دیگر از مشارکت
توسعه خوشههای صنعتی که همراه با احداث شهرکهای تخصصی انجام میشود نمونهای دیگر از مشارکت تشکلها در شهرکهای صنعتی است. این امر در جهت حمایت از واحدهای تولیدی و افزایش بازده و میزان بهرهوری آنها بوده و تلاش میشود با توسعه آن، زمینه اشتغال و ارتقای بازده کاری رشتههای مختلف صنعتی فراهم شود. همپوشانی صنایع مهمترین مزیت واسپاری امور به تشکلهاست. صنعتگران علاقه دارند با تجمیع صنایع همگن در کنار یکدیگر از سرمایهگذاریهای موازی پرهیز کنند و توسعه صنعت خود را در اولویت قرار دهند. استفاده از توان تشکلها و بخش خصوصی تاثیر مثبتی بر تامین مواد اولیه واحدها از نزدیکترین محل ممکن خواهد داشت؛ همانطور که استفاده از این ظرفیتهای بخش خصوصی در راهاندازی شهرکهای صنعتی- تخصصی بهعنوان یک تجربه موفق در دنیا مطرح است.
