امیر مهرزاد: پس از خروج امریکا از برجام سران کشورهای چین، روسیه، انگلیس، فرانسه و آلمان اعلام کردند که قصد خروج از برجام را نداشته و روابط خود را با ایران حفظ میکنند
با این حال، همکاریهای بینالمللی ایران هنوز به نقطه مد نظر مقامات ارشد ایران نرسیده و بارها مسئولان گفتهاند که اروپا باید وارد مرحله اجرایی کردن فعالیتهای مشترک با ایران شود.
مدیرکل بازرگانی سفارت انگلیس در تهران تاکید کرد: به دنبال یافتن بهترین راهها در ارتباط و همکاری با ایران هستیم و اینکه کدامیک از شرکتها بهتر عمل میکنند و صلاحیت بیشتری برای برقراری روابط با همتایان ایرانی خود دارند.
انگلیس در پی همکاری با ایران
کیت ولینگز درباره سیاستهای انگلیس در تداوم همکاریها با ایران در چارچوب برجام پس از خروج امریکا به ایرنا گفت: دولت این کشور مانند دیگر شریکان اروپایی خود به طور شفاف بیان کرده که با ایران همکاریهای خود را ادامه خواهد داد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری امریکا ۱۸ اردیبهشت خروج از توافق هستهای برجام را اعلام و دستور بازگشت تحریمها در دوره ۹۰ و ۱۸۰ روزه را صادر کرد. این تصمیم ترامپ باعث شد برخی شرکتها برای ماندن در ایران یا ترک کردن آن دچار تردید شوند و اعلام کردند که همکاری خود را بهتدریج پایان خواهند داد تا از پیامدهای تحریم امریکا در امان بمانند.
با وجود ادعای ترامپ مبنیبر اینکه به تمام شرکتهایی که با ایران در دوره جدید تحریمها همکاری کنند فشار اقتصادی خواهد آورد، اتحادیه اروپا اعلام کرد اگر به برجام پایبند باشد، این اتحادیه تحریمهای هستهای خود علیه تهران را برنمیگرداند.
در آخرین موضوعهایی که به همکاری ایران با اروپا مربوط میشود، ولینگز گفت: گر چه خروج امریکا از برجام به پویایی آن آسیب زده اما در ارتباط با ایران تغییراتی رخ نخواهد داد. چالش اصلی پیش روی ما مسائل بانکی است که باید در این زمینه تدابیری اندیشیده شود.
تقویت همکاریهای بخش خصوصی
وی راهبرد مهم دولت انگلستان را برقراری روابط تجاری و همکاریهای گسترده بین بخش خصوصی دو کشور و یافتن راهکارهایی برای حفظ این ارتباط اعلام کرد. همه مسائل در روابط لندن-تهران سر جای خود قرار دارد اما شرکتها باید بدانند که در شرایط کنونی پس از خروج امریکا از برجام، محدودیتهایی وجود دارد و باید روشها و کانالهای جدیدی برای برقراری ارتباط با ایران پیدا کنند تا دچار محدودیت نشوند.
راهبرد سرمایهگذاریهای مشترک
ولینگز درباره سرمایهگذاریهای مشترک بین دو کشور نیز گفت: باید بدانیم بازارهای دو کشور پاسخگوی چه نوع سرمایهگذاریهایی هستند و اینکه بتوان ارتباط شرکت به شرکت را ایجاد کرد.
مدیرکل بازرگانی سفارت انگلستان در تهران افزود: حتی اگر خروج امریکا از برجام را در نظر نگیریم، در برقراری روابط در شرایط پسابرجام نیز با چالشهایی روبهرو هستیم که رفع این مسائل مستلزم آگاهی از قوانین دو کشور و چگونگی تداوم همکاریها با وجود محدودیتهای آینده است. تا جایی که به دولت انگلستان مربوط میشود باید راهی برای غلبه بر چالشهای موجود پیدا کرد.
تاکید بر مسئولیتپذیری اروپا
محمد شکری، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی درباره همکاری ایران با اتحادیه اروپا به «گسترش صنعت» گفت: شرایط کنونی اقتصاد ایران به گونهای است که تقویت ارتباط با اروپا میتواند از تاثیر فشارهای امریکا کم کند. با این حال، باید در نظر داشت که ایران بر اساس توافقهای جهانی در برنامه هستهای تغییراتی را ایجاد کرد. به ازای این تغییرات، کشورهای عضو ۱+۵ تعهد دادند تا مسیر روابط اقتصادی و همکاریهای مشترک را تسهیل کنند.
شکری با بیان اینکه ایران به دنبال افزایش ارتباط با اروپا است، گفت: کشورهای اروپایی در تلاش برای ایجاد این ارتباط هستند اما ایران بر دو محور تاکید جدی دارد؛ نخستین محوری که تاکنون مطرح شده این است که تلاشها باید به نتیجه منطقی رسد. نمیتوان تنها به ادعای اروپا مبنیبر اینکه تمایل به ارتباط با ایران دارد، دل خوش کرد. ایران در این مقطع به سرمایهگذاریهای مشترک نیاز دارد و این موضوع که اروپا برای ارتباط با ایران تلاش میکند، باید سریعتر به افزایش همکاری منجر شود.
این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه امریکا برای آسیبهای جدی به اقتصاد ایران برنامهریزی کرده و اکنون زمان معطل ماندن نیست، گفت: اگر اروپا نمیتواند در این زمینه کاری انجام دهد، مذاکرهکنندگان ایرانی باید به لحاظ سیاسی فشار وارد کنند. علاوهبر این، موضوع دیگری که مطرح میشود این است که اگر ایران به مطالبات خود از برجام نرسد، این تعهد برای تمام کشورها از بین خواهد رفت.
وی با تاکید بر اینکه ایران به دنبال حل مشکلات کنونی است، گفت: رفع مشکلات به سرمایه نیاز دارد. علاوهبر این، تجربه تحریم به ایران ثابت کرده که امریکا به اصول اخلاقی پایبند نیست و موضوع دارو و مواد غذایی برای ایران اهمیت زیادی دارد که اروپا باید مانع آن شود.
شکری با بیان اینکه اروپا برای اثبات ادعای خود مبنیبر حفظ ارتباط با ایران باید هر چه سریعتر موضوع انتقال پول را برطرف کند، توضیح داد: امروز ایران میتواند نفت بفروشد اما فشارهای امریکا به گونهای است که روسیه پیشنهاد تهاتر نفت را روی میز میگذارد. این در حالی است که یکی از مقصران خروج امریکا از برجام دیگر کشورهای ۱+۵ است. این موضوع را باید در نظر داشت که ۱+۵ یک گروه است و خروج امریکا از برجام نشاندهنده ضعف این گروه در حفظ توافقهای بینالمللی است. اکنون اگر اتحادیه اروپا به فکر قدرت خود در دنیا است، باید مشکلات پیش روی اقتصاد ایران را برطرف کند چراکه این مشکلات به دلیل خروج امریکا از برجام به وجود آمده است.
اروپا اقتصاد ایران را حفظ کند
محمدعلی دهقاندهنوی، کارشناس حوزه اقتصاد و امور بانکی نیز درباره همکاری ایران با اتحادیه اروپا به «گسترش صنعت» گفت: بزرگترین مانعی که اکنون در حفظ ثبات اقتصاد ایران وجود دارد، روابط بانکی است. در این زمینه چند شاخص اهمیت دارد که باید زیرساختهای لازم اجرا شود. علاوهبر موضوعهایی مانند FATF و اتصال به شبکه جهانی بانکها، موضوعهای دیگری مطرح است که باید برای آنها نیز راهکارهایی تعریف شود.
دهقاندهنوی با بیان اینکه اقتصاد سال ۹۷ را با تنشهای بسیاری آغاز کرد، توضیح داد: مشکلات کمسابقهای در این دوره به اقتصاد کشور آسیب زد. نقدینگی سرگردان، نوسانهای بازار طلا و ارز و بحث «عدم ایفای تعهدات امریکا در برجام» از مهمترین سرفصلهای مشکلات کنونی است. این در حالی است که بخش قابلتوجهی از این مشکلات با همکاریهای جدی بین ایران و اتحادیه اروپا برطرف میشود.
این کارشناس اقتصاد با بیان اینکه علاوهبر اینها موضوع تشدید تحریمها هم مطرح است، توضیح داد: اگر شرایط کنونی تا پایان سال ادامه یابد، ممکن است شاهد تعطیلی بسیاری از بنگاههای تولیدی در کشور باشیم.
این موضوعی نیست که در اقتصاد به راحتی رفع شود. امروز بنگاههای تولیدی به دلیل مشکلاتی که وجود دارد متحمل فشارهای بسیاری شدهاند و اتحادیه اروپا اگر قصد دارد برجام را حفظ کند، ابتدا باید اقتصاد ایران را از فشارهای امریکا نجات دهد.
