زینب عبدی: پایتختی تهران دلیل اصلی تمرکز صنعت از گذشته تاکنون بوده است همچنان که تقاضای سرمایهگذاری در شهرکها و نواحی صنعتی این استان هنوز وجود دارد؛ هرچند برخی شهرکهای صنعتی از جمله شمسآباد و عباسآباد دارای تقاضای روزانه برای دریافت زمین است اما سایر شهرکها و نواحی صنعتی این استان نیز پرتقاضا هستند.
با این حال، زمین صنعتی آماده برای واگذاری به سرمایهگذاران محدود است ضمن آنکه موضوع انتقال صنایع آلاینده شهری تهران به خارج از شهر و استقرار در شهرکهای صنعتی از سالهای گذشته مطرح بوده است.
در این شرایط زمینهای صنعتی که سالهای قبل به سرمایهگذاران واگذار شده اما هنوز به مرحله بهرهبرداری از واحد صنعتی نرسیده مورد توجه مسئولان قرار گرفته است تا از این ظرفیت برای پاسخگویی به تقاضای دریافت زمین استفاده شود. ضمن آنکه برخی از واحدهای صنعتی قابل بهرهبرداری که مدتها است فعالیتی ندارند یا با کمتر از ۲۰ درصد ظرفیت اسمی فعالیت میکنند نیز غیرفعال شناخته شدهاند و برای واگذاری آنها به سرمایهگذاران جدید اقدام شده است.
کارشناسان معتقدند تعیینتکلیف اراضی یکی از سریعترین راهکارها برای جذب و ساماندهی سرمایهگذاران جدید است. این در حالی است که استقرار صنایع جدید در شعاع ۱۲۰ کیلومتری از شهر تهران جز برای صنایع دانشبنیان امکانپذیر نیست و شهرک صنعتی فیروزکوه تنها شهرک صنعتی تهران و خارج از شعاع ۱۲۰ کیلومتری است این شهرک میتواند در توسعه فعالیتهای صنعتی مورد توجه و اقبال سرمایهگذاران باشد. همچنین شهرک صنعتی سالاریه و قرچک با مصوبه هیاتدولت از محدودیت استقرار صنعت در شعاع ۱۲۰ کیلومتری تهران مستثنا شده است.
اشتغال ۱۰۰ هزار نفری
براساس مفاد دفترچه حق انتفاع از زمین شهرکهای صنعتی، طرف قرارداد مکلف است تا یک سال واحد صنعتی خود را به بهرهبرداری برساند اما در برخی موارد این امر امکانپذیر نبود.
این در حالی است که فسخ قرارداد در شهرکها و نواحی صنعتی برای جلوگیری از راکد نگه داشتن زمین در قانون دیده شده است.
شاهپور قنبری، رئیس هیاتمدیره و مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی استان تهران در گفتوگو با «گسترش صنعت» از تعیینتکلیف ۴۵ قرارداد راکد و غیرفعال در شهرکها و نواحی صنعتی استان تهران خبرداد و گفت: ۴۵ قرارداد به مساحت ۳۲۳ هزار و ۴۴۶ مترمربع در شهرکها و نواحی صنعتی تابع مورد بررسی و تعیینتکلیف قرار گرفت.
قنبری افزود: با بررسی این پروندهها در نهایت ۲۹پرونده به فسخ قطعی منجر و ۱۵ پرونده اعطای مهلت شد. در نهایت ۳۲۳ هزار و ۴۴۶ مترمربع از اراضی صنعتی در مجموعه شهرکها و نواحی صنعتی استان تهران آزادسازی شد.
وی تاکید کرد: اکنون ۵ هزار و ۸۱ واحد صنعتی کوچک و متوسط در مجموعه شهرکها و نواحی صنعتی استان تهران در حال فعالیت هستند که ۱۰۳ هزار و ۸۳۶ نفر را به صورت مستقیم مشغول به کار کردهاند. با این حال، شهرکها و نواحی صنعتی این استان در سطح کشور پرتقاضا و در برخی موارد از جمله شمسآباد و عباسآباد دارای تقاضای روزانه برای دریافت زمین هستند.
حل اختلاف و داوری
رئیس هیاتمدیره و مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی استان تهران یادآور شد: شرکت شهرکهای صنعتی تهران بر اساس شیوهنامه سازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران و در راستای انجام تعهدات طرفهای قرارداد، پس از دو مرحله ارسال اخطاریه و تجدید وقت، نسبت به تعیینتکلیف قراردادهای راکد و فعال کردن مطلوب اراضی غیرفعال در شهرکها و نواحی صنعتی در نشستهای هیات حل اختلاف و داوری اقدام میکند.
قنبری ادامه داد: دریافت نکردن پروانه ساختمانی، نبود ساختوساز، نگرفتن پروانه پایان کار، بدهی مالی، بدهی حق شارژ و گاز، انقضای اعتبار یا ابطال جواز تاسیس و بسته نشدن قرارداد و تحویل از جمله موارد تخلف طرفهای قرارداد در شهرکها و نواحی صنعتی است که در جلسههای هیات حل اختلاف و داوری مورد بررسی قرار میگیرد.
رئیس هیاتمدیره و مدیرعامل شرکت شهرکهای استان صنعتی تهران گفت: تعیینتکلیف قراردادهای راکد و غیرفعال از طریق هیات حل اختلاف و داوری یک راهکار مفید و تخصصی در برخورد با زمینهای راکد بدون ارجاع به مراجع قضایی است که در این راستا، فسخ قراردادهای راکد و غیرفعال در شهرکهای صنعتی با جدیت دنبال خواهد شد تا به واسطه آن، نسبت به آزادسازی اراضی صنعتی غیرفعال، واگذاری دوباره آنها به متقاضیان و سرمایهگذاران در بخش صنعت و تولید و ایجاد فرصتهای شغلی جدید در سطح استان تهران اقدام شود.
تهران در رتبه نخست
با این حال، شناسایی واحدهای صنعتی راکد و نیمهفعال از سیاستهای دولت تدبیر و امید هست که به منظور ایجاد اشتغال جدید و حفظ اشتغالزایی گذشته همراه با افزایش تولید در کشور دنبال میشود.
محمد لطفیمعز، مدیر حقوقی سازمان صنایع کوچک و شرکت شهرکهای صنعتی ایران در این باره به «گسترش صنعت» گفت: در کل کشور حدود ۷ هزار و ۲۲۹ واحد غیرفعال وجود دارد که تهران در رتبه نخست تعداد و وسعت قرادادهای راکد صنعتی است، پس از آن استانهای اصفهان، فارس، خراسان رضوی، مرکزی، آذربایجانشرقی و غربی را میتوان نام برد.
لطفیمعز با بیان اینکه شناسایی واحدهای راکد یا با فعالیت کمتر از ظرفیت اسمی در دستور کار سازمان قرار گرفت تا سیاستهای حمایتی دولت اجرایی شود، تصریح کرد: این امر با انجام پیشزمینهها و تهیه طرح مطالعاتی با بهرهمندی از آمارهای موجود در شهرکهای صنعتی آغاز شد و اولویت آن با تولید محصولات دارای بازار و نبود مشکل در بهرهمندی از فناوری روز است تا سرمایهای که در اختیار صاحبان صنعت قرار میگیرد مانند گذشته در خارج از بخش صنعت هزینه نشود.
مدیر حقوقی سازمان صنایع کوچک و شرکت شهرکهای صنعتی ایران با اشاره به اینکه فسخ قرارداد زمینهای راکد در آخرین مرحله از تعیینتکلیف نهایی قراردارد و سعی بر آن است تا فعالیت واحدهای صنعتی حفظ شود، افزود: در برخی موارد جزئی سرمایهگذاران به قصد سوءاستفاده از ارزش زمین و راکد نگه داشتن زمین به شهرکهای صنعتی ورود کردهاند که تعداد قابلتوجهی نیست زیرا این زمینها از مناطق شهری دور بوده و دارای ارزش افزودهای نیستند.
لطفیمعز ادامه داد: دفترچههای بهرهمندی از حق انتفاع زمین در شهرکهای صنعتی از آغاز به صورتی تنظیم شده که مانع چنین سوءاستفادههایی میشود.
مدیر حقوقی سازمان صنایع کوچک و شرکت شهرکهای صنعتی ایران یادآوری کرد: این موارد بیشتر در استانهای صنعتی مانند تهران، آذربایجانشرقی و غربی، استان مرکزی، خراسان رضوی، اصفهان و شهرهایی که قطب صنعتی به شمار میرود، دیده میشود که شرکت شهرکهای صنعتی با جدیت در این موارد برخورد قانونی کرده و این زمینها دراختیار متقاضیان جدید قرار گرفته است.
به گزارش «گسترش صنعت» استان تهران دارای ۳۲ شهرک و ناحیه صنعتی مصوب است که ۱۸ شهرک و ۵ ناحیه صنعتی اکنون در حال بهرهبرداری یا واگذاری زمین است. همچنین یک شهرک فناوری در این استان در دست ساخت است ضمن آنکه ۴ مرکز خدمات فناوری و کسبوکار در مجموعه شهرکها و نواحی صنعتی استان تهران در حال فعالیت هستند.
