زینب عبدی: کاهش شیر ورودی به کارخانه لبنیاتی کاله و تعلیق ۹۰ کارگر آن در حالی از سوی رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مازندران عنوان میشود که نماینده سابق مردم مازندران در مجلس شورای اسلامی از اخراج ۴۰۰ کارگر این کارخانه خبر داده بود. این در حالی است که انجمن صنایع لبنی نیز تعطیلی خط تولید لبنیات و کاهش ظرفیت تولید را تایید کرده است.
در دو ماه گذشته دامداران با پیشنهاد نرخ بالای خرید شیر خام از سوی کارخانههای شیرخشککنی ترغیب شدند تا از عرضه شیر به صنایع لبنی با نرخ مصوب ستاد تنظیم بازار خودداری کنند؛ این امر چالش تامین شیر خام به عنوان پایه اصلی تولید لبنیات را در صنایع لبنی ایجاد کرد.
از آغاز امسال سودجویان با وجود تلاطمهای بازار ارز به صادرات شیرخشکهای صنعتی پرداختهاند و نابسامانی تولید و بازار لبنیات را دامن زدهاند. اما عصر روز گذشته وزیر صنعت، معدن و تجارت ممنوعیت صادرات شیرخشک صنعتی از آغاز شهریور را به گمرکات کشور اعلام کرد.
تولیدکنندگان لبنیات امیدوارند اجرای ممنوعیت صادرات شیرخشک صنعتی باعث ورود مناسب شیر خام به سالنهای تولید، ماست، پنیر، شیرهای پاستوریزه و... شود.
پیش از این نیز «گسترش صنعت» در گزارشی به بررسی مشکلات صنایع لبنی ناشی از افزایش هزینههای تولید پرداخته بود.
دغدغه تعطیلی صنایع لبنی
عبدالوحید فیاضی، نماینده مردم مازندران در دوره نهم مجلس شورای اسلامی از اخراج ۴۰۰ کارگر کارخانه کاله خبر داد و آن را فاجعهای در صنعت کشور برشمرد در حالی که کاله از شرکتهای موفق ایران بوده است.
فیاضی با بیان اینکه برند کاله در بسیاری از کشورهای جهان مشتری خود را دارد به خبرگزاری بسیج گفت: کاله یکی از شرکتهای سرآمد کشورمان است و توانسته محبوبیت و کیفیت خود را در جهان بهدست آورد.
به گفته وی، کارخانه کاله با مساحت ۲۰۰۰ متر زمین و کارگران انگشتشمار در استان مازندران و شهرستان آمل فعالیت کرد و توانست طیف وسیعی از کارگران بومی را به خود جذب کند. از این رو، اخراج کارگران به آسیبهای اقتصادی-اجتماعی منجر خواهد شد.
پیش از این نیز در استان مازندران شرکتهای نامآور بسیاری تعطیل شده است از جمله شرکت بزرگ ریسندگی پوشینه که با ۷۰۰ کارگر در سال گذشته تعطیل شد و تعطیلی را اعلام نکردند و صدایی هم درنیامده است.
خودداری از شفافسازی
با این حال، روابطعمومی شرکت کاله از پاسخ به «گسترش صنعت» خودداری و تاکید کرد که از پاسخ دادن درباره تعطیلی کارگران در کارخانه کاله معذور است.
تغییر مسیر شیر خام
رضا باکری، دبیر انجمن صنایع لبنی کشور گفت: شیر خام ورودی به بسیاری از کارخانههای لبنی به نصف رسیده است. در نتیجه، خط تولید در کارخانهها تعطیل شده که این تعطیلی به معنای نبود مواد اولیه و کاهش ظرفیت تولید است. اکنون بیش از یک ماه است که شیر خام به سمت خشک کردن هدایت میشود.
باکری تصریح کرد: مدتی است که دامداران را تحریک کردهاند تا از عرضه شیر خام به صنایع لبنی کم کرده و شیر را به واحدهای شیرخشککنی عرضه کنند.
بنابراین، نرخ شیر خام افزایش یافت و دامداران از تحویل شیر به کارخانه کاله که روزانه ۲ هزار و ۴۰۰ تن نیاز دارد کاستهاند و رفتهرفته میزان شیر ورودی به این کارخانه بهتدریج نصف شده است.
دبیر انجمن صنایع لبنی کشور با تاکید بر اینکه هنوز هیچ نیرویی در کارخانه کاله تعدیل نشده است، گفت: به دلیل کاهش شیر ورودی به کارخانه کاله و نبود مواد اولیه، سالنهای تولید تعطیل شده و کارگران بیکار هستند.
باکری تاکید کرد: نصف شدن شیر ورودی به کارخانه کاله به معنای تعطیلی نیمی از سالنهای تولید است.
وی ادامه داد: در این شرایط باید از تحریک دامداران برای عرضه شیر به واحدهای شیرخشککنی خودداری کرده و اجازه دهند شیرخام به صنایع لبنی عرضه شود. در غیر این صورت، کمیابی محصولات لبنی در بازار خودنمایی خواهد کرد.
باکری افزود: ممنوعیت صادرات شیرخشک ابلاغ شده است اما همچنان شیر خام، خشک و انبار میشود و از عرضه شیرخام به صنایع لبنی خودداری میشود.
تکذیب تعطیلی
محمد محمدپور عمران، رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت در گفتوگو با «گسترش صنعت» تعطیلی کاله را تکذیب کرد و گفت: مجوز فعالیت کارخانه کاله از وزارت صنعت، معدن و تجارت صادر شده با این حال این کارخانه رابطه منطقی با وزارت جهاد کشاورزی دارد.
محمدپور عمران در پاسخ به اینکه برخی عنوان کردهاند از روزی که وزیر جهاد کشاورزی آمد کاله تعطیل شد، ادامه داد: همان روز که وزیر جهاد کشاورزی روی کار آمد نیز از تولید و تلاش مجموعه کاله تمجید شد اما شرکت کاله از چند ماه گذشته و بعد از تحولهای ارزی با مشکل تامین شیر خام از سوی دامداران روبهرو شده است.
وی ادامه داد: به دلیل پیشنهادهای جذاب کارخانههای شیرخشککنی، دامداران ترجیح میدهند شیر خام را به صنایع شیرخشککنی عرضه کنند و صنایع لبنی با کمبود شیرخام روبهرو شدهاند.
شیر خام خشک شد
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت تصریح کرد: در حقیقت نوسانهای نرخ ارز سبب شده تا شیر خام به سمت خشک شدن هدایت شود و کارخانه کاله در تامین شیرخام مورد نیاز دچار چالش شوند و ۴۰ درصد ظرفیت تامین شیرخام اولیه را از دست بدهند.
محمدپور عمران با بیان اینکه پیش از این صادرات شیرخشک ممنوع نبوده، افزود: در شرایط بحرانی کنونی مهمترین اقدامی که باید انجام میشد، هدایت ظرفیت تولید شیرخام به سمت صنایع تولیدکننده محصولات لبنی مورد نیاز مردم بود که انجام نشد و پیشنهادهای بالای قیمتی کارخانههای شیرخشککنی با وجود نرخ مصوب لبنیات قابل رقابت نبود و صنایع لبنی توان رقابت نداشتند.
در نتیجه، شیر خام به صنایع لبنی نرسید و خشک شد. وی ادامه داد: در این شرایط دو پیشنهاد یکی برای تغییر عوارض شیرخشک و دیگری برای تعیین عوارض برای محصولات مشابه ارائه شد که به اختلاف نشر منجر شد اما در نهایت وزیر صنعت، معدن و تجارت به گمرکات کشور ابلاغ کرد که صادرات شیرخشک صنعتی از اول شهریور ممنوع است.
دعوت به کار دوباره ۹۰ کارگر کاله
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت گفت: بخشنامه ممنوعیت صادرات شیرخشک صنعتی از ابتدای شهریور، عصر یکشنبه ۲۱ مرداد ابلاغ شده است و به طور قطع تاثیر خود را بر بازار شیر خام خواهد
گذاشت.
محمدپور عمران تاکید کرد: ممنوعیت صادرات شیر خام سبب ورود و هدایت شیر خام به کارخانههای تولیدی لبنیات خواهد شد همانطور که در نخستین اقدام ۹۰ نفر از کارگران کاله که تعلیق شده بودند به ادامه کار دعوت شدند.
وی با بیان اینکه آخرینبار هفته پیش در آمل و تهران از کارخانه و شرکت کاله بازدید کرده است، افزود: با مدیران این شرکت و مدیران دولتی مربوط ارتباط روزانه و دائمی وجود دارد و کارخانه کاله به هیچ وجه تعطیل نشده است اما به طور قطع نیازمند حمایت است زیرا هر کارخانهای در بلندمدت ممکن است در معرض تعطیلی قرار گیرد.
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت اظهار کرد: کارخانه کاله با وجود اشتغال بیش از ۸ هزار نفر به صورت مستقیم، بر اشتغال غیرمستقیم نیز بیش از این تعداد در سطح استانهای کشور اثرگذار است. به گفته محمدپور عمران، نیاز روزانه کارخانه کاله حدود ۲ هزار و ۵۰۰ تن شیر خام است و به همین میزان لبنیات تولید میکند.
سخن آخر
سابقه تعطیلی کارخانههای صاحبنام در تولید محصولات مختلف، پیش از این نیز وجود داشت اما انتظار داریم اشتغال، تولید، نشان تجاری و اثرگذاری تولیدات داخلی در بازار مورد توجه مسئولان باشد و اجازه ندهند تامین مواد اولیه باعث تعطیلی کارخانههای صاحبنام و اثرگذار بر تولید و اشتغال کشور شود.
