در طول سالهای گذشته همواره عادت کردهایم که مشکل منابع مالی به عنوان مهمترین مشکل تلقی شود.
هر چند تامین منابع مناسب مالی به عنوان یکی از مسائل مهم برای فعالیت واحدهای صنعتی در نظر گرفته میشود اما در شرایط فعلی اقتصاد کشور، بازار است که حرف اول و آخر را میزند و تنها به بازار ایران محدود نیست.
در حقیقت، صنعت جدای از کلیت اقتصاد قابل تحلیل نیست. بخش عمدهای از بار صنعت کشور بر دوش صنایع کوچک و متوسط بوده که تحلیل وضعیت آن مقداری متفاوتتر از مسائل کلی بخش صنعت است. صنایع کوچک با توجه به مزایای بسیار زیادی که دارند، آسیبپذیری بیشتری نیز نسبت به صنایع بزرگ و متوسط دارند. اگر سیر اتفاقها و تحولها را در ۲ تا ۳ دهه گذشته مورد بررسی قرار دهیم، متوجه میشویم بازار و رقابت در تمامی کشورهای دنیا دچار تغییر شده و اگر یک فعال اقتصادی بتواند کالایی را باکیفیت مطلوب تولید کند به دنبال آن بازار داخلی و خارجی نیز برای آن ایجاد میشود.
صنایع کوچک توان مدیریتی و سرمایهای کمتری نسبت به سایر واحدهای تولیدی متوسط و بزرگ دارند و باید در آغاز امر حل مسئله بازار برای آنها در اولویت قرار گیرد.
با این حال، توان تولیدی کشور در سالهای گذشته ارتقا پیدا کرده و از لحاظ فنی و علمی شاهد پیشرفت جایگاه واحدهای تولیدی و محصولاتی هستیم که روانه بازار میشوند. مشکل حال حاضر بازار مصرف است.
بنابراین، مهمترین اقدامی که باید در دستور کار قرار گیرد این است که مشکل بازار واحدهای تولیدی کوچک و متوسط حل شود و در کنار آن به فضای رقابتی توجه کنیم چراکه کیفیت کالا میتواند تولید را رقابتپذیر کند. این ارتقای تولید در ارتباط مستقیم با تجهیزات و فناوری مورد استفاده در صنایع کوچک است اما در سالهای گذشته اقدام اساسی برای نوسازی و بازسازی تجهیزات و ماشینآلات صنایع کوچک نشده است. از این رو، تولیداتی که روانه بازار میشود، از طریق تجهیزاتی است که بیش از یک دهه عمر دارند. در دنیایی که پیشرفت فناوری به صورت لحظهبهلحظه رخ میدهد، نمیتوان با تجهیزات ۲۰ سال قبل در صنعت کالای رقابتی تولید کرد.
بنابراین، کالاهای تولید صنایع کوچک در بازارهای جهانی و حتی بازار داخلی مشتری مناسب ندارند. اما این صنایع کوچک و بانکمحور با وجود تسهیلات گرانقیمت و نرخ بالای سود بانکی تمایلی به نوسازی ماشینآلات تولید ندارند. فعال اقتصادی به مسئله بازپرداخت تسهیلات بانکی توجه میکند و اگر بر مبنای محاسبات متوجه شود که از بازار مصرف مناسب پس از نوسازی تجهیزات برخوردار خواهد بود، به طور قطع برای دریافت این منابع مالی گام برمیدارد. در حقیقت، رسیدن به توسعه از مسیر رشد صنایع کوچک میسر میشود و این بخش از صنعت با وجود بانکمحور بودن به حمایتهای اجراییتر برای حضور موفق در بازار نیاز دارند..
زینب عبدی / روزنامهنگار
