زینب عبدی: صنعت آسانسور در سالهای گذشته همزمان با ساخت پروژه مسکن مهر فرصت رونق پیدا کرد و ظرفیت تولید در این صنعت تا سالانه ۷۵ هزار دستگاه آسانسور رشد کرد اما در سالهای گذشته با شروع رکود در ساختوساز مسکن این صنعت نیز تحت تاثیر قرار گرفت و از رونق بازماند تا جایی که اکنون ۲۵ هزار دستگاه آسانسور سالانه تولید میشود.
با توجه به این موضوع، کارشناسان معتقدند آسانسور ایران از نظر طراحی و نصب در منطقه خاورمیانه شاخص است و باید از این فرصت در رونق صنعت آسانسور استفاده کرد و تولیدکنندگان را به سمت شناسایی فرصتهای منطقهای سوق داد. با این حال، فعالان این صنعت بر این باورند که تمامی قطعات مورد نیاز در صنعت آسانسور داخلیسازی نمیشود و ۸۰ درصد آن وارداتی است اما برخی دیگر از فعالان این صنعت معتقدند که نیاز صنعت آسانسور به واردات قطعه فقط ۳۰ درصد است و این میزان نیز توانایی داخلیسازی دارد.
به گفته کارشناسان، سیم بوکسور و موتور گیربکس به نوعی گلوگاه صنعت آسانسور و پلهبرقی به شمار میرود اما این مشکل فقط مربوط به صنعت آسانسور در ایران نیست بلکه در دنیا کمتر از ۵ شرکت توانایی ساخت سیم بوکسور ویژه آسانسور را دارند. با این حال، تولیدکنندگان از سیمبوکسورهای وارداتی برای سایر صنایع در تکمیل آسانسور بهره میبرند.
کارخانه در محل
محمود عربزاده، عضو هیاتمدیره سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته در گفتوگو با «گسترش صنعت» با بیان اینکه صنعت آسانسور را میتوان کارخانه در محل نامید زیرا از صفر تا صد آسانسور را میتوان در محل متقاضی راهاندازی کرد، اظهار کرد: اکنون راهاندازی یک واحد تولید و نصب آسانسور برای ۱۰ نفر اشتغال ایجاد میکند و حدود یک میلیارد تومان هزینه دارد.
عربزاده با اشاره به اینکه بیش از ۸۰ درصد از صنعت آسانسور وابسته به واردات است، تاکید کرد: اکنون مشکل اصلی این صنعت مربوط به قطعات و تجهیزات تقلبی است. از طرفی کارگروهها و فعالانی که از نظر تخصص صلاحیت نصب و راهاندازی آسانسور را ندارند مشکل دیگر برای صنعت آسانسور به شمار میرود. این شرکتها باید زیر نظر مرجعی متخصصی تعیین صلاحیت شوند. عضو هیاتمدیره سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته ادامه داد: با وجود اتحادیه کشوری آسانسور انتظار میرود فعالان در صنعت آسانسور ساماندهی شوند. عربزاده تصریح کرد: اکنون بیش از ۲ هزار واحد تولیدی در صنعت آسانسور مشغول به فعالیت هستند. با این حال، هنوز نیاز داخلی در این صنعت تامین نشده است و باید صنعت آسانسور فعالیتهای تولیدی و صنعتی خود را همتراز با شرکتهای اروپایی ارتقا دهد تا علاوهبر تامین نیاز داخلی به صادرات نیز رویآورد.
عضو هیاتمدیره سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته یادآوری کرد: این صنعت تاکنون مورد حمایت نهادهای دولتی بهویژه وزارت صنعت، معدن و تجارت نبوده است.
عربزاده اضافه کرد: اکنون واحدهای فعال در صنعت آسانسور با کمتر از ظرفیت خود فعال بوده و رو به تعطیلی میروند که عمده دلیل آن رکود در صنعت ساختمان است اما واردات قطعات و تجهیزات به رکود صنعت آسانسور در داخل بیش از سایر مشکلات دامن زده است.
شاخص طراحی آسانسور در خاورمیانه
برخی دیگر از فعالان صنعت آسانسور و پله برقی معتقدند که توانمندی این صنعت ارتقا یافته و اکنون ۸۰ درصد از قطعات مورد نیاز آسانسور داخلیسازی میشود.
فرید کورس، رئیس سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته در گفتوگو با «گسترش صنعت» با بیان اینکه ۸۰ درصد از قطعات مورد نیاز این صنعت در داخل تولید میشود، تاکید کرد: آسانسورهای استاندارد ساختمانهای ۸ طبقه در داخل تولید میشود و حتی موتور گیربکس آن نیز تولید داخل است. کورس با رد وابستگی صنعت آسانسور به واردات ادامه داد: سیم بوکسور خاص آسانسور به نوعی حلقه گمشده این صنعت آسانسور است و در دنیا کمتر از ۵ شرکت تولیدکننده سیمبوکسور آسانسور وجود دارد البته در داخل نیز سیمبوکسور تولید میشود اما سیمبوکسورهای مخصوصی آسانسور وارداتی است.
رئیس سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته اظهار کرد: در تمام درجههای آسانسور از نوع پیشرفته و معمولی به جرات میتوان گفت ۷۰ درصد قطعات مورد نیاز این صنعت تولید داخل است اما نیاز به واردات مانند سایر صنایع نیز وجود دارد. کوروس با بیان اینکه از صفر تا صد شبکه کنترل آسانسور در داخل ساخته میشود، تاکید کرد: در صنعت آسانسور طراحی و نصب مهمترین مرحله است و فعالان این صنعت در ایران توانستهاند در منطقه خاورمیانه از نظر طراحی و نصب جایگاه مناسبی را بهدست آورند و شاخص باشند اما از نظر تولید قطعات در رتبه بعد از ترکیه قرار دارد.
رئیس سندیکای آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته یادآوری کرد: عمده قطعات مورد نیاز این صنعت از آلمان وارد میشود اما صنعت آسانسور نیز مانند سایر صنایع متاثر از سیاستگذاریهای کلان کشوری است.
صادرات جایگزین کاهش ساختوساز
با این حال، برخی معتقدند توانمندی صنعت آسانسور در دوره ساخت مسکن مهر به خوبی نمایان شد و ظرفیت تولید ۷۵ هزار دستگاه آسانسور نیز گواه این ادعا است اما اکنون رکود در ساختوساز باعث کاهش تولید در این صنعت شده است و باید تولیدکنندگان را به سمت شناسایی فرصتهای تجاری در خاورمیانه سوق داد چراکه صنعت آسانسور ایران در این منطقه شاخص است.
عباس ابریشمی، رئیس اتحادیه کشوری آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته در گفتوگو با «گسترش صنعت» با تایید داخلیسازی ۷۰ درصدی در صنعت آسانسور اظهار کرد: وابستگی صنعت آسانسور به واردات حدود ۳۰ درصد است که فعالان این صنعت در تلاش هستند با توسعه تولید و ارتقای توان تولید این میزان از واردات را نیز از بین ببرند.
ابریشمی ادامه داد: اکنون در تولید درهای اتوماتیک و کابین آسانسور مطابق استانداردهای روز اروپا هیچ مشکلی نداریم. اکنون جمعیتی بیش از ۵۰ هزار نفر در صنایع تولید قطعات، ساخت در کابین، طراحی و مونتاژ آسانسور در کشور فعالیت میکنند.
رئیس اتحادیه کشوری آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته افزود: تاکنون در زمینه واردات این قطعات مشکلی نبوده است، موتور گیربکس و ریل مدتی در بازار کم شد اما مشکل جدی در صنعت آسانسور ایجاد نشده است.
ابریشمی تاکید کرد: نظر به اینکه توانمندی صنعت آسانسور همزمان با ساخت مسکن مهر ارتقا یافت و به ۷۰ هزار دستگاه در سال رسید با توجه به رکود ساختوساز مسکن اکنون این رقم به ۲۵ هزار دستگاه رسیده است.
رئیس اتحادیه کشوری آسانسور، پلهبرقی و خدمات وابسته تاکید کرد: برای جبران این کاهش تولید و رسیدن به ظرفیت اصلی تولید آسانسور باید به نحوی بازارهای منطقهای را برای تولیدکنندگان و فعالان این صنعت بشناسانیم و آنها را ترغیب کنیم تا در بازارهای منطقه راه یابند زیرا تولید صنعت آسانسور ایران در خاورمیانه حرف نخست را میزند.
سخن آخر
صنعت آسانسور در سالهای گذشته در زمینه نگارش استانداردهای مورد نیاز خود پیشگام شده و به همین دلیل آسیبهای آسانسوری تا حد زیادی کاهش یافته است. بیش از ۹۰ درصد آنچه گاهی اوقات در اخبار و رسانهها با عنوان حوادث آسانسور بیان میشوند در حقیقت مربوط به آسانسورها نیست، بلکه به طور مثال، مربوط به بالابرهای ساختمانی است که در بیشتر موارد استاندارد نیستند.
مشکلات و سوانحی که گاه در آسانسورها اتفاق میافتد نیز بیشتر دامنگیر کارگران و نصابان آسانسور است و خوشبختانه برای سرنشینان آسانسور در مقایسه با یک دهه گذشته این حوادث به کمتر از ۱۰ درصد رسیده است.
